Een zonnige en warme dag in februari. De onrust in de Groningse bodem is niet zichtbaar in de stad. Los van alle begrijpelijke emoties werken de Groningers pragmatisch en gestaag samen aan verduurzaming. De Huismeesters verhuurt ongeveer 8.000 woningen in de stad Groningen. Sybren Lijzenga van De Huismeesters gaat in gesprek met Gerwin Moeken van Atriensis. Over twee thema’s waar zij beiden gepassioneerd over zijn: voetbal en verduurzaming. Samenwerking staat bij beide thema’s centraal. Hoe verloopt dit in de praktijk?

Samenwerking rond verduurzaming is eerst en vooral van toepassing bij de totstandkoming van de warmtevisie. In Groningen kreeg dit een impuls door de oprichting van WarmteStad. In het leven geroepen door de gemeente Groningen en het Waterbedrijf Groningen. Met als doel om van Groningen een energieneutrale stad te maken. Ook zijn alle corporaties hierbij betrokken. Zij stemmen hun ingrepen aan de woningen af op de warmtevoorziening die in die warmtevisie is bepaald. Meer dan 10.000 aansluitingen op een nieuw warmtenet. Gevoed door duurzame bronnen.
Sybren Lijzenga vertelt: ‘Dit soort trajecten vraagt om een lange adem. Het einddoel realiseer je niet met één ingreep. En je bereikt het ook niet alleen. We zoeken daarvoor bewust de samenwerking op. Met onze collega-corporaties, de gemeente, WarmteStad en andere stakeholders. En natuurlijk met onze bewoners. Daarnaast vraagt de opgave ook om een andere samenwerking met de markt. Om onze doelen te bereiken moeten we slimmer en sneller werken. Momenteel zitten we daarom midden in een inhaalslag. Met onze ketenpartners willen we een flink uitvoeringsprogramma realiseren en tegelijk veel ingrepen voor de komende jaren nu al voorbereiden. Een flinke klus.’
Gerwin Moeken vult aan: ‘Met onze advisering lopen wij voor het uitvoeringsproces uit. Door wat verder vooruit te werken geven we De Huismeesters en de ketenpartners meer ruimte om alle ingrepen goed voor te bereiden. Daarnaast blijven we betrokken. Ik stel geen rapporten op om in de kast te laten liggen. Papier is geduldig. Maar ik wil weten wat er wordt uitgevoerd en welke afwegingen daarbij gemaakt worden. Door elkaar beter te leren kennen, kan ik mijn adviezen beter afstemmen op de specifieke situatie en wensen van De Huismeesters.’ Sybren Lijzenga vervolgt: ‘Door alles aan de voorkant goed in te regelen zijn er minder hobbels onderweg. Een vlottere uitvoering. Tempo maken is nodig. Dat vraagt om de nodige flexibiliteit en betrokkenheid van de samenwerkende partijen. Maar levert ook zeker wat op.’

Respect heeft Sybren Lijzenga voor marktpartijen die zo’n lange adem kunnen opbrengen: ‘Verschillende ondernemers investeren flink in innovaties. Zonder daar op korte termijn al resultaat van te zien. Ook wij hebben als opdrachtgever hierin een verantwoordelijkheid. Hoe daag je de markt op een professionele en constructieve manier uit? Hoe kun je samenwerken aan een gezamenlijk doel en elkaar tegelijkertijd scherp houden?’ Vragen die snel gesteld zijn, maar niet zo makkelijk te beantwoorden. Ook hier is samenwerking de sleutel tot succes.
Al snel komt het gesprek op de andere gedeelde passie van de heren: voetbal. Ook dat kan duurzamer. Gerwin Moeken vertelt over zijn shirt van het Nederlands voetbalelftal, gemaakt van petflessen. Circulariteit op het voetbalveld! En hoe zit het met de CO2-uitstoot van al die vliegreizen voor wedstrijden binnen Europa? Twee teams uit Madrid naar Estland overvliegen voor één wedstrijd? Ook dat kan duurzamer!
Door wie of wat laten zij zich inspireren? Sybren Lijzenga noemt Jan Rotmans als voorbeeld. Een bevlogen veranderaar met visie. Gerwin Moeken zoekt zijn inspiratie in kennis: ‘Via beurzen, boeken en blogs op social media. Ik houd alles bij en vorm mijn mening. Een continu proces waarbij ik graag in discussie ga met anderen. Om inspiratie op te doen of nieuwe terreinen te verkennen. Want een ding is zeker, we leven in dynamische tijden. En in 2050 ziet de wereld er heel anders uit. Ik hoop een heel stuk mooier. Graag draag ik daar mijn steentje aan bij.’

Als directeur van Atriensis wijken heeft Maria Scholten zichzelf in korte tijd wegwijs gemaakt in de wereld van de warmtetransitie. Processen in de warmtetransitie kennen vele belanghouders, zijn complex en vaak zijn er in één wijk meerdere woningcorporaties actief. Maria vindt het belangrijk om woningcorporaties onderling te verbinden en te zorgen voor gezamenlijke standpunten, zodat zij samen sterk staan. Hiervoor zijn onderling vertrouwen en het gezamenlijk opbouwen en delen van kennis een belangrijke basis. Vervolgens is ook het verbinden van de woningcorporaties met de overige belanghouders zoals gemeenten, netbeheerders en warmtebedrijven essentieel. Maria draagt haar praktijkervaring, kennis en enthousiasme over de warmtetransitie met veel plezier, energie en een frisse blik over.
Maria Scholten: ‘Het realiseren van betaalbare en comfortabele aardgasvrije woningen voor woningcorporaties en huurders is een prachtige uitdaging om aan te werken. Voldoende kennis bij de verschillende stakeholders is hiervoor een belangrijke basis. Daarom vind ik het heel belangrijk om mijn kennis in dit domein op een inspirerende manier te delen.’
Met een achtergrond als architect zoekt Dave van der Helm, in zijn rol als directeur van Atriensis data, altijd op creatieve wijze naar oplossingen voor verschillende vraagstukken in de sociale woningbouw. Met zijn brede ervaring op het gebied van energielabels en aanverwante aspecten rondom energieprestatie begrijpt Dave de uitdagingen én kansen voor woningcorporaties op dit vlak als geen ander. Hij heeft het energielabel zien transformeren van verplichting naar versneller van innovatie en verduurzaming. Dave is een groot voorstander van samenwerking om gezamenlijk tot slimmere oplossingen te komen. Juist op het gebied van vastgoeddata waar de basis ligt voor verduurzaming. De laatste jaren richt Dave zich in het bijzonder op de digitalisering van vastgoeddata en deelt graag zijn inzichten en ervaringen op dit gebied.
‘De sociale huursector is van onschatbare waarde voor onze samenleving. Maatschappelijke impact en verduurzaming komen hier samen. Ik vind het belangrijk om mijn kennis over energielabels, vastgoeddata en digitalisering actief te delen, zodat we met elkaar tot betere en slimmere oplossingen komen. Door inzichten uit de praktijk te koppelen aan data kunnen we als sector echt versnellen – en daar graag ik graag mijn steentje aan bij.’
Met passie voor volkshuisvesting, energieprestatie en energietransitie werkt Arjan van Helvoort al meer dan een decennium bij Atriensis aan comfortabele, kwalitatieve en betaalbare huurwoningen. Als partner van woningcorporaties, met ketenpartners, voor huurders. Met een integrale visie op duurzaamheid en oog voor alle verschillende belangen. Ambitie, praktische uitvoerbaarheid en betaalbaarheid staan voorop in zijn projecten. Resultaatgericht en pragmatisch. De expertise van Arjan ligt in het verbinden van technische kennis met strategische inzichten, waardoor complexe projecten soepel en succesvol worden uitgevoerd.
Arjan van Helvoort: ‘De opgave is immens en wordt steeds complexer. De uitdaging is vraagstukken en oplossingen eenvoudig te houden. Werken aan en vanuit een gezamenlijk belang en doel. Het welzijn van de huurder voorop. Atriensis helpt opdrachtgevers in het maken van de juiste afwegingen en verbindt ze met partijen uit ons netwerk als dat nodig is. Hierin deel ik graag mijn kennis en expertise. Samen kunnen we de energietransitie versnellen en een duurzame toekomst creëren.'
Al bijna dertig jaar werkt Hella Maessen met passie aan duurzaam en gezond wonen binnen de sociale huursector. Door haar grote betrokkenheid en haar actuele kennis van ontwikkelingen in de sector helpt zij corporaties om goed voorbereid te zijn op de warmtetransitie en andere verduurzamingsopgaven. De warmtetransitie is een enorme uitdaging voor corporaties. Die uitdaging aangaan vraagt om kennis bij corporaties en alle ketenpartners. Met haar kritische blik, heldere uitleg en enthousiasme draagt Hella haar kennis graag over.
Hella Maessen: ‘In Nederland hebben we een mooie sociale huursector. Daar moeten we trots en zuinig op zijn. Ik werk daar graag aan mee. Door actuele kennis te delen en duidelijk over te brengen, kunnen we echte stappen zetten in de verduurzaming. Samen zorgen we dat ook in de toekomst iedereen betaalbaar en goed kan wonen.’
Dyon Noy is al ruim veertig jaar actief binnen de sociale huursector. Als oprichter van Atriensis en met zijn jarenlange ervaring in de sector kent hij de wereld van woningcorporaties als geen ander. Zelf is hij groot voorstander van het delen van kennis om daar samen van te leren. De laatste jaren houdt Dyon zich vooral bezig met advisering over het aardgasvrij maken van hele wijken en buurten. De kennis en praktijkervaringen die hij hierbij heeft opgedaan, brengt hij graag met passie en enthousiasme over.
Dyon Noy: ‘Werken in de sociale huursector is en blijft het mooiste wat er is. Comfortabele en betaalbare woningen realiseren voor huurders. Echter, lopen woningcorporaties en ketenpartners tegen ontzettend veel uitdagingen aan. Vanuit Atriensis delen wij graag onze kennis en expertise om die uitdagingen aan te gaan en te werken aan oplossingen.’
Tijdens de inspirerende en interactieve kennisbijeenkomst op donderdag 28 maart 2024 van 15.00 tot 17.00 uur staat de enorme uitdaging op financieel vlak centraal. Hierbij komen verschillende invalshoeken aan bod. Zo belicht Reynt Sluis, coördinerend specialistisch adviseur, het perspectief van de Autoriteit woningcorporaties: de toezichthouder van de sector. Diana de Koning, MT-lid bij het WSW, gaat op de uitdagingen van de sector in vanuit het perspectief van de ‘borger’ van de corporatiefinanciering. Victor Burger, partner bij sectorspecialist Finance Ideas, deelt zijn uitgesproken opvattingen over de opgaven van corporaties versus de financiële polsstok. Alle inleiders gaan afzonderlijk, met elkaar en ook met de deelnemers op een drietal vragen in:
Hoe zorg je voor een duurzaam prestatiemodel voor de verduurzamingsopgave? Kosten zijn fors gestegen, veel verduurzamingsmaatregelen leiden tot extra exploitatielasten en er zijn praktisch geen mogelijkheden voor extra inkomsten
Hoe zorg je voor flexibiliteit tussen de verschillende Nationale Prestatieafspraken onderling? Prognoses komen blijkens de Staat van de corporatiesector 2023 te vaak niet uit. Tegenvallers bij sommige opgaven die tot versnelling leiden bij andere opgaven
Hoe zorg je voor optimale lokale samenwerking rondom de verduurzamingsopgave? Hoe kan lokale samenwerking tot meer resultaat rondom de verduurzamingsopgave leiden? De betekenis van de IBW en de lokale prestatieafspraken
n.t.b.