Het is niet te missen, de verbouwing van het kantoor van SWZ. Asbest eruit, flink verduurzamen en een nieuwe open inrichting. Ondertussen werkt iedereen onverstoorbaar door. Niks tijdelijke verhuizing. Kenmerkend voor de slagvaardige aanpak van SWZ. Met 9.000 woningen, garages en bedrijfspanden een middelgrote corporatie in Zwolle. Efficiënt, compact en steeds meer een regiecorporatie. Minder zelf doen en meer uitbesteden. Natuurlijk moet je wel in control blijven zodat je als corporatie je doelen bereikt. Rob Rutgers, coördinator vastgoedbeheer bij SWZ, heeft daar een heel duidelijke mening over: ‘Je moet je vastgoeddata goed op orde hebben en zelf continu bezig zijn met verbeteren.’ Hij gaat hierover in gesprek met Kilian Martinez van Atriensis.

Klinkt goed: regiecorporatie. Helemaal volgens de laatste trends in corporatieland. Waarom zou je dingen zelf doen als iemand anders dat beter en goedkoper kan? Toch zijn er ook tegengeluiden. Angst om kennis te verliezen, dat partners met je aan de haal gaan en dat de kwaliteit van het vastgoed en de dienstverlening verslechtert. Maar ook meer persoonlijke vragen. Heb ik straks nog wel een baan? En was het dan overbodig wat ik al die jaren deed? Rob Rutgers herkent het allemaal. ‘We zijn inmiddels een heel eind, maar het gaat niet vanzelf. Angst neem je weg door te laten zien dat er oplossingen zijn. En nieuwe kansen voor mensen die ervoor willen gaan.’
Voor Rob Rutgers betekent de regiecorporatie niet méér afstand, maar juist minder. Partners hebben een belangrijke rol en raken verweven met SWZ. Samenwerkingen zijn intensiever en er ontstaan gezamenlijke werkprocessen. Rob Rutgers: ‘Dat vraagt om creativiteit, procesmatig denken en continu bezig zijn met verbeteren. Om daar handiger in te worden, zijn we aan de slag gegaan met de lean methodiek. Tegelijkertijd meten we ons vastgoed heel goed. En dan niet in hoofden van mensen of met losse Excellijstjes. Maar gestructureerd, gedocumenteerd en toegankelijk voor onze partners.’ Rob Rutgers is ervan overtuigd dat regie alleen werkt als je ook een datagedreven corporatie bent. ‘Officieel is mijn functie coördinator vastgoedbeheer. Maar eigenlijk ben ik informatiebeheerder. Zodat we samen met onze partners ons vastgoed goed kunnen beheren.’
Rob Rutgers ziet bij beheer van vastgoeddata een hoofdrol voor BIM. ‘Ons doel is een 3D model van alle woningen dat benaderbaar is via ons geografisch informatiesysteem. Toegankelijk voor al onze partners. Met op adresniveau technische en niet-technische informatie. Ingetekend of via koppeling met een database. We hopen over tien jaar zover te zijn. De huidige cartotheek en alle losse lijstjes zijn dan verleden tijd. Samen met onze partners houden we alles rechtstreeks bij in BIM.’ Een ambitieus doel. Maar SWZ is er dan ook al geruime tijd mee bezig. ‘Een decennium geleden alweer is hier voor alle woningen een eerste BIM model opgesteld.’

Daar wil Kilian Martinez meer van weten: ‘Toen al? Hoe hebben jullie dat dan gedaan? En waar staan jullie nu?’ Rob Rutgers: ‘Een extern bureau stelde onze eerste BIM-modellen op. Die zijn vervolgens deels door onszelf bijgehouden. Sinds enkele jaren verlangen wij bij nieuwbouw altijd een BIM-model. Dat deed iedere bouwer op zijn eigen manier. Niet handig voor ons. Daarom hebben we dit jaar ons eigen BIM-protocol ontwikkeld op basis van de richtlijnen van Aedes. Sinds dit voorjaar stellen we dat verplicht. Volgende stap is de bestaande woningvoorraad. We beginnen bij renovaties.’
Even terug naar de regie. Als je steeds minder zelf doet en anderen steeds meer, hoe blijf je dan in control? Rob Rutgers: ‘Door bijvoorbeeld data die onze partners gebruiken en verzamelen met elkaar te vergelijken. Er zit altijd overlap in wat onze partners doen. Steekproefsgewijs leggen we dat naast elkaar en gaan op zoek naar verschillen. Daar voeren we vervolgens het gesprek over.’ Een voorbeeld graag. ‘Te over. Zo legt Atriensis in de energielabelsoftware het type verwarmingsketel per woning vast. Tegelijkertijd heeft de installateur een eigen digitale ketellijst. Af en toe legt SWZ die twee naast elkaar.’
Atriensis beheert de energielabels van SWZ. Kan dat door de onderlinge samenwerking naar een hoger plan? Kilian Martinez heeft direct ideeën: ‘BIM-modellen helpen ons sneller en beter energielabels te maken. Door informatie over materialen, isolatie en installaties toe te voegen. Ik denk graag mee!’ Rob Rutgers ziet meer samenwerking tussen leveranciers en Atriensis ook als kans: ‘Nu lopen informatiestromen via mij. Daar wil ik graag tussenuit. Eerste stap is dat onze leverancier van zonnepanelen zelf aan Atriensis doorgeeft waar nieuwe systemen zijn geplaatst. Atriensis stelt dan direct een nieuw energielabel op.’ Ideeën genoeg dus. Zolang je maar met elkaar in gesprek blijft. Kilian Martinez reageert enthousiast. ‘Gaaf om van Rob te horen hoe hij aankijkt tegen onze rol als energielabelpartner. We kunnen hier echt verschil maken. Dat maakt mijn werk nog leuker!’

Als directeur van Atriensis wijken heeft Maria Scholten zichzelf in korte tijd wegwijs gemaakt in de wereld van de warmtetransitie. Processen in de warmtetransitie kennen vele belanghouders, zijn complex en vaak zijn er in één wijk meerdere woningcorporaties actief. Maria vindt het belangrijk om woningcorporaties onderling te verbinden en te zorgen voor gezamenlijke standpunten, zodat zij samen sterk staan. Hiervoor zijn onderling vertrouwen en het gezamenlijk opbouwen en delen van kennis een belangrijke basis. Vervolgens is ook het verbinden van de woningcorporaties met de overige belanghouders zoals gemeenten, netbeheerders en warmtebedrijven essentieel. Maria draagt haar praktijkervaring, kennis en enthousiasme over de warmtetransitie met veel plezier, energie en een frisse blik over.
Maria Scholten: ‘Het realiseren van betaalbare en comfortabele aardgasvrije woningen voor woningcorporaties en huurders is een prachtige uitdaging om aan te werken. Voldoende kennis bij de verschillende stakeholders is hiervoor een belangrijke basis. Daarom vind ik het heel belangrijk om mijn kennis in dit domein op een inspirerende manier te delen.’
Met een achtergrond als architect zoekt Dave van der Helm, in zijn rol als directeur van Atriensis data, altijd op creatieve wijze naar oplossingen voor verschillende vraagstukken in de sociale woningbouw. Met zijn brede ervaring op het gebied van energielabels en aanverwante aspecten rondom energieprestatie begrijpt Dave de uitdagingen én kansen voor woningcorporaties op dit vlak als geen ander. Hij heeft het energielabel zien transformeren van verplichting naar versneller van innovatie en verduurzaming. Dave is een groot voorstander van samenwerking om gezamenlijk tot slimmere oplossingen te komen. Juist op het gebied van vastgoeddata waar de basis ligt voor verduurzaming. De laatste jaren richt Dave zich in het bijzonder op de digitalisering van vastgoeddata en deelt graag zijn inzichten en ervaringen op dit gebied.
‘De sociale huursector is van onschatbare waarde voor onze samenleving. Maatschappelijke impact en verduurzaming komen hier samen. Ik vind het belangrijk om mijn kennis over energielabels, vastgoeddata en digitalisering actief te delen, zodat we met elkaar tot betere en slimmere oplossingen komen. Door inzichten uit de praktijk te koppelen aan data kunnen we als sector echt versnellen – en daar graag ik graag mijn steentje aan bij.’
Met passie voor volkshuisvesting, energieprestatie en energietransitie werkt Arjan van Helvoort al meer dan een decennium bij Atriensis aan comfortabele, kwalitatieve en betaalbare huurwoningen. Als partner van woningcorporaties, met ketenpartners, voor huurders. Met een integrale visie op duurzaamheid en oog voor alle verschillende belangen. Ambitie, praktische uitvoerbaarheid en betaalbaarheid staan voorop in zijn projecten. Resultaatgericht en pragmatisch. De expertise van Arjan ligt in het verbinden van technische kennis met strategische inzichten, waardoor complexe projecten soepel en succesvol worden uitgevoerd.
Arjan van Helvoort: ‘De opgave is immens en wordt steeds complexer. De uitdaging is vraagstukken en oplossingen eenvoudig te houden. Werken aan en vanuit een gezamenlijk belang en doel. Het welzijn van de huurder voorop. Atriensis helpt opdrachtgevers in het maken van de juiste afwegingen en verbindt ze met partijen uit ons netwerk als dat nodig is. Hierin deel ik graag mijn kennis en expertise. Samen kunnen we de energietransitie versnellen en een duurzame toekomst creëren.'
Al bijna dertig jaar werkt Hella Maessen met passie aan duurzaam en gezond wonen binnen de sociale huursector. Door haar grote betrokkenheid en haar actuele kennis van ontwikkelingen in de sector helpt zij corporaties om goed voorbereid te zijn op de warmtetransitie en andere verduurzamingsopgaven. De warmtetransitie is een enorme uitdaging voor corporaties. Die uitdaging aangaan vraagt om kennis bij corporaties en alle ketenpartners. Met haar kritische blik, heldere uitleg en enthousiasme draagt Hella haar kennis graag over.
Hella Maessen: ‘In Nederland hebben we een mooie sociale huursector. Daar moeten we trots en zuinig op zijn. Ik werk daar graag aan mee. Door actuele kennis te delen en duidelijk over te brengen, kunnen we echte stappen zetten in de verduurzaming. Samen zorgen we dat ook in de toekomst iedereen betaalbaar en goed kan wonen.’
Dyon Noy is al ruim veertig jaar actief binnen de sociale huursector. Als oprichter van Atriensis en met zijn jarenlange ervaring in de sector kent hij de wereld van woningcorporaties als geen ander. Zelf is hij groot voorstander van het delen van kennis om daar samen van te leren. De laatste jaren houdt Dyon zich vooral bezig met advisering over het aardgasvrij maken van hele wijken en buurten. De kennis en praktijkervaringen die hij hierbij heeft opgedaan, brengt hij graag met passie en enthousiasme over.
Dyon Noy: ‘Werken in de sociale huursector is en blijft het mooiste wat er is. Comfortabele en betaalbare woningen realiseren voor huurders. Echter, lopen woningcorporaties en ketenpartners tegen ontzettend veel uitdagingen aan. Vanuit Atriensis delen wij graag onze kennis en expertise om die uitdagingen aan te gaan en te werken aan oplossingen.’
Tijdens de inspirerende en interactieve kennisbijeenkomst op donderdag 28 maart 2024 van 15.00 tot 17.00 uur staat de enorme uitdaging op financieel vlak centraal. Hierbij komen verschillende invalshoeken aan bod. Zo belicht Reynt Sluis, coördinerend specialistisch adviseur, het perspectief van de Autoriteit woningcorporaties: de toezichthouder van de sector. Diana de Koning, MT-lid bij het WSW, gaat op de uitdagingen van de sector in vanuit het perspectief van de ‘borger’ van de corporatiefinanciering. Victor Burger, partner bij sectorspecialist Finance Ideas, deelt zijn uitgesproken opvattingen over de opgaven van corporaties versus de financiële polsstok. Alle inleiders gaan afzonderlijk, met elkaar en ook met de deelnemers op een drietal vragen in:
Hoe zorg je voor een duurzaam prestatiemodel voor de verduurzamingsopgave? Kosten zijn fors gestegen, veel verduurzamingsmaatregelen leiden tot extra exploitatielasten en er zijn praktisch geen mogelijkheden voor extra inkomsten
Hoe zorg je voor flexibiliteit tussen de verschillende Nationale Prestatieafspraken onderling? Prognoses komen blijkens de Staat van de corporatiesector 2023 te vaak niet uit. Tegenvallers bij sommige opgaven die tot versnelling leiden bij andere opgaven
Hoe zorg je voor optimale lokale samenwerking rondom de verduurzamingsopgave? Hoe kan lokale samenwerking tot meer resultaat rondom de verduurzamingsopgave leiden? De betekenis van de IBW en de lokale prestatieafspraken
n.t.b.